CGTN, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in Kanada Başbakanı Mark Carney ile gerçekleştirdiği görüşmeyi konu alan bir makale yayımladı. İkili ilişkilerin gelişmesine odaklanılan makalede, iki ülkenin işbirliği için geniş fırsatlara sahip olduğu vurgulanırken, Çin ile Kanada’nın bu yeni koşullar altında ikili ilişkilerin istikrarlı, sağlam ve sağlıklı biçimde geliştirilmesine nasıl kararlılıkla yaklaştığı ele alınıyor.
PEKİN — Geçtiğimiz yıl, Doğu Çin’in Şanghay kentinde düzenlenen ve ithalat alanında dünyanın ilk ulusal düzeydeki fuarı olan 8. Çin Uluslararası İthalat Fuarı’na toplam 125 Kanadalı şirket katıldı. Bu sayı, Kanada’nın bugüne kadarki en yüksek katılımını temsil etti.
Çin ile Kanada karşılıklı fayda ve kazan-kazan işbirliği temelinde; ticaret, enerji, tarım ve ormancılık, yeşil teknoloji ve turizm gibi alanlarda geniş işbirliği olanaklarını paylaşıyor.
Kanada Başbakanı Mark Carney’nin Çarşamba günü başlayan Çin ziyareti sırasında iki ülke; ticaret, gümrük, enerji, inşaat, kültür ve kamu güvenliği alanlarını kapsayan çok sayıda işbirliği belgesi imzalayarak, karşılıklı ilgi duyulan çeşitli sektörlerde işbirliğini derinleştirme taahhüdünde bulundu.
Cuma günü ise Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Pekin’de Carney ile bir araya gelerek, Çin – Kanada ilişkilerinin sağlıklı ve istikrarlı biçimde gelişmesinin iki ülkenin ortak çıkarına olduğunu, bunun aynı zamanda dünya barışı, istikrarı, kalkınması ve refahına da katkı sağladığını vurguladı.
Çin-Kanada ilişkilerinin sağlıklı, istikrarlı ve sürdürülebilir biçimde geliştirilmesi
Görüşme sırasında Xi, Çin ve Kanada’yı tarihe, halka ve dünyaya karşı sorumluluk bilinciyle yeni bir stratejik ortaklığın inşasını ilerletmeye çağırdı.
Her iki tarafın ortak çabaları sayesinde Çin-Kanada ilişkileri, geçen yıldan bu yana toparlanma ve iyileşme yönünde olumlu bir ivme sergiliyor.
Ekim 2025’te iki ülkenin liderleri, Güney Kore’de düzenlenen 32. Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Ekonomi Liderleri Zirvesi çerçevesinde bir araya geldi. Görüşmede taraflar, çeşitli alanlarda temas ve işbirliğini yeniden başlatma, karşılıklı ilgi uyandıran belirli ekonomik ve ticari meselelerin çözümünü teşvik etme ve Çin-Kanada stratejik ortaklığının gelişimini birlikte ilerletme konusunda mutabakata vardı.
Bu temasın bir ay öncesinde, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu kapsamında Çin Başbakanı Li Qiang ile Carney bir araya gelmiş; ardından dışişleri bakanı da dâhil olmak üzere üst düzey Kanadalı yetkililer Çin’e ziyaretler gerçekleştirmişti.
Çin, bir iyi niyet göstergesi olarak seyahat acenteleri aracılığıyla Kanada’ya seyahat edecek Çin vatandaşları için grup turu hizmetlerini Kasım ayında yeniden başlattı. Bu adım ile, iki ülke arasındaki halklar arası etkileşimi daha da güçlendirmesi ve toplumlar arasında karşılıklı anlayış ile dostluğu teşvik etmesi amaçlanıyor.
Çin ile Kanada’nın geniş ortak çıkarlar ve fırsatlar paylaştığına dikkat çeken Carney, Kanada’nın iki halk için daha büyük faydalar sağlayacak güçlü ve kalıcı bir yeni stratejik ortaklık inşa etmek üzere Çin’le birlikte çalışmaya istekli olduğunu söyledi.
Ortak kalkınma ve işbirliğinin ortakları
Xi, Çin-Kanada ilişkilerine ilişkin dört öneri sundu; buna göre iki ülke, karşılıklı saygı ve güvene dayalı ortak kalkınma ve işbirliğinin ortakları olmalı.
Xi, Çin-Kanada ekonomik ve ticari ilişkilerinin özünün karşılıklı fayda ve kazan-kazan işbirliği olduğunu, işbirliğinden her iki tarafın da yarar sağladığını vurguladı. Xi ayrıca, Çin’in yüksek nitelikli kalkınmasının ve yüksek seviyede dışa açılmasının, Çin-Kanada işbirliği için yeni fırsatlar sunmaya ve yeni alanlar yaratmaya devam edeceğini ifade etti.
Çin ile Kanada birbirlerini ekonomik açıdan güçlü bir biçimde tamamlamayı sürdürüyor. Çin, uzun süredir Kanada’nın ikinci büyük ticaret ortağı, ikinci büyük ithalat kaynağı ve ikinci büyük ihracat pazarı konumunda yer alıyor.
Kanada enerji ürünleri, tarımsal emtialar, mineraller ve odun hamuru ihraç ederken; Çin ise Kanada imalat sanayisi için hayati önem taşıyan makine, tüketim malları, elektronik ürünler ve ara sanayi girdileri sağlıyor.
Kanada’nın, temiz enerji, biyo-imalat ve tarım teknolojileri gibi alanlarda sahip olduğu teknolojik üstünlükler, Çin’in sanayi dönüşümü ve üst ölçekli üretim ihtiyaçlarıyla büyük ölçüde örtüşüyor. “Teknoloji + pazar” modeli, Çin-Kanada işbirliği için yeni bir işbirliği anlayışı olarak öne çıkıyor.
İki liderin görüşmesinin ardından yayımlanan ortak açıklamada, Çin ile Kanada; ikili ticareti genişletme, karşılıklı yatırımları güçlendirme ve karşılıklı ilgi duyulan çeşitli alanlarda işbirliğini derinleştirme konusundaki kararlılıklarını dile getirdi.
Taraflar, her iki ülkenin şirketleri için adil ve açık bir iş ortamının önemini yeniden teyit etti ve karşılıklı ilgi duyulan ekonomik ve ticari meselelerin, yenilenen Çin-Kanada Ortak Ekonomik ve Ticari Komisyonu dâhil olmak üzere yapıcı istişareler yoluyla ele alınması konusunda mutabık kaldı.
Xi, her iki tarafı işbirliğini teşvik etmeye yönelik çabaları artırmaya ve negatif listeyi daraltmaya çağırarak, daha derin ve kapsamlı bir işbirliği yoluyla ortak çıkar bağlarının güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
