Bitkisel proteinler, lif ve fitobesinleri beraberinde getirerek tokluk, bağırsak sağlığı ve metabolik dengeyi destekleyen kapsamlı bir protein paketi sunuyor. Bitkisel proteinler ve yenilikçi ürün tasarımı alanındaki akademik çalışmalarıyla bilinen İTÜ Gıda Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gülay Özkan, bitki bazlı beslenmeyi günlük rutine taşımanın önemine dikkat çekiyor.
İSTANBUL — Ocak ayı, dünya genelinde “Vegan Ayı (Veganuary)” olarak da anılıyor. Milyonlarca kişinin ay boyunca bitki bazlı beslenmeyi denediği bu küresel hareket, 2014’ten bu yana devam ediyor. İstanbul Teknik Üniversitesi Gıda Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gülay Özkan, bu hareketin ocak ayıyla sınırlı kalmayıp günlük rutine taşınması ve bitkisel proteinlerin trend olmaktan çıkıp alışkanlığa dönüşmesi gerektiğine dikkat çekiyor.
Probiyotik vegan atıştırmalıkları ile bilinen Fropie ile ürün geliştirme planlaması yapan Doç. Dr. Gülay Özkan, “Yalnızca protein miktarına değil, proteinin hangi besinlerle birlikte geldiğine de bakılması gerekiyor. Hayvansal kaynaklar lif içermezken, bitkisel protein kaynakları ise çoğu zaman lif ve fitobesinlerle birlikte gelir. Bu da tokluk, kan şekeri dengesi ve bağırsak sağlığı gibi alanlarda önemli farklar yaratabiliyor” dedi.
“İhtiyacı tek ürüne yüklememek gerekir”
Bitkisel kaynaklar, lif, vitamin, mineral, fitobesin gibi unsurlarla, daha zengin bir besin paketi sunuyor. Doç. Dr. Gülay Özkan bitkisel proteinin paket faydasına vurgu yaparak şunları aktarıyor: “Protein hedefi olan pek çok kişi, kas gelişimi veya kilo yönetimi için yalnızca gram hesabına odaklanıyor. Oysa bitkisel protein çoğu zaman yanında lif ve farklı biyoaktif bileşenleri de getiriyor. Lifli besinler sindirimi yavaşlatarak kan şekerinin daha kademeli yükselmesine yardımcı oluyor ve tokluk hissini uzatabiliyor. Bu yaklaşım, günlük enerji dalgalanmalarını azaltmak ve daha dengeli bir beslenme düzeni kurmak isteyenlere güçlü bir avantaj sunuyor.”
Doç. Dr. Gülay Özkan, bitkisel beslenmede sık sık gündeme gelen amino asit konusunu da şöyle açıklıyor: “Protein kalitesini belirleyen temel konu, proteinin esansiyel amino asitleri ne ölçüde karşıladığı ve günlük çeşitliliktir. Dokuz esansiyel amino asidin, beslenmeyle alınması gerekir. Bitkisel kaynaklarda ise farklı grupları çeşitlendirmek bu dengeyi kurar. Baklagiller, tam tahıllar, kuruyemişler ve tohumları dönüşümlü kullanmak; ihtiyacı tek bir ürüne yüklemeden daha sürdürülebilir bir denge sağlar.”
Günlük hayatta bitkisel proteini artırmak için 3 pratik öneri
“Hayvansal kaynakların tümü olumsuz değildir ancak doymuş yağ alımı yükseldiğinde kandaki LDL kolesterol düzeyi artabilir. Bu nedenle proteini ağırlıklı olarak bitkisel kaynaklardan almak, birçok kişi için daha dengeli bir profil oluşturabilir” diyen Doç. Dr. Gülay Özkan’a göre, yüksek protein alma hedefi olanların bile rutinde uygulayabileceği üç basit adım var:
“Her ana öğüne mercimekli salata ve tam tahıl gibi, bir protein çekirdeği ekleyebilirler. Ara öğünleri proteine çevirebilirler. Bu gün içindeki protein açığını kapatmanın en pratik yoludur. Protein kalitesini artırmak için de bulgur ve mercimek örneğindeki gibi, tahıl–baklagil eşleştirmesi yapabilirler.”
“Vegan Ayı’nın kalıcı bir beslenme alışkanlığına kapı aralamasını diliyoruz”
Fropie Ar-Ge Müdürü Nisan Aksoyan ise bitkisel protein odağını ürün portföyleriyle şöyle ilişkilendirdi: “Ocak ayının Vegan Ayı olması, bitkisel beslenmeye dair ‘protein alamam’ bariyerini konuşmak için çok doğru bir zemin sundu. Bu sağlıklı beslenme tarzının tüm yıla yayılması gerektiğine inanıyoruz. Fropie’deki ürün portföyümüzün tamamı vegan seçeneklerden oluşturuyor. Tüketicilerin günlük hayatında bitkisel protein ve lif alımını pratik biçimde artırmasını hedefliyoruz. Ürünlerimiz arasında yüksek protein barlar, bezelye proteini tozu, fırınlanmış nohut cipsleri gibi alternatifler yer alıyor. Ayrıca ‘katkısız, koruyucusuz ve şeker ilavesiz’ yaklaşımımızla sağlıklı atıştırmalığı günlük rutinin erişilebilir bir parçası haline getiriyoruz.”
Nisan Aksoyan, sözlerini şöyle tamamladı: “Fropie kullanıcılarının kendi yaşam temposuna uygun sürdürülebilir seçimler yapmasını kolaylaştırmak için çalışıyoruz. Daha fazla kişinin bitkisel proteinle tanıştığı Vegan Ayı’nın kalıcı bir beslenme alışkanlığına kapı aralamasını diliyoruz.”
