Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Öğretim Üyesi Diren Doğan’a göre, Trump’ın ilk dönemi sonrasında ABD ve Çin arasında, hatta küresel dengelerde büyük değişimler yaşandı. Çin’in diğer ülkeleri çok kutuplu bir dünya fikrine ikna etme konusunda başarılı adımlar attığı belirtiliyor. Trump’ın bıraktığı Çin ile yeni dönemde karşılaşacak ABD’nin, farklı bir Çin ile muhatap olacağı vurgulanıyor. ABD’nin Çin’i durdurmak zorunda hissettiği ve ikili ilişkilerin ön planda olacağı belirtiliyor.
Trump’ın ikinci döneminde kurumlar ve kuralların değil, ikili ilişkilerin öne çıkması bekleniyor. Diren Doğan, ABD’nin fevri ve sert hamleler yerine bilinçli bir strateji izlemesinin daha iyi sonuç vereceğine inanıyor. Ancak uzun vadeli bir işbirliği beklentisinin düşük olduğu ve rekabetin yüksek gerilim getirdiği vurgulanıyor. Gelecekte ABD-Çin ilişkilerinde Trump’ın kolektif bir stratejiye razı olup olmayacağı belirleyici olacak.
Trump’ın kabinesinde yer alacak isimlerin Çin politikalarını belirlemede etkili olacağı vurgulanıyor. Özellikle Dışişleri Bakanı ve Ulusal Güvenlik Danışmanı olarak görev yapacak isimlerin Çin’e karşı sert bir duruş sergilemesi bekleniyor. Çin’in üretim gücü ve sermayesine karşın, üretim fazlası meselesinin önemine dikkat çekiliyor ve ticaret odaklı bir yol haritası mümkün görülüyor.
Çin’in sabırlı bir aktör olduğu ve alternatiflerle hareket etme yeteneğine sahip olduğu vurgulanıyor. Ancak stratejik sabrın tükendiği durumlarda farklı bir Çin ile karşılaşmanın mümkün olduğu belirtiliyor. Çin’in alternatif pazarlar arayabileceği ve ticaret, yenilenebilir enerji ve yeni nesil teknolojilere odaklanabileceği öngörülüyor. Çin’in genel stratejisinin istikrarlı bir küresel sistem ve güçlü ortaklıklar üzerine şekillenebileceği ifade ediliyor.
