Küresel piyasalar, İran’ın ticari gemilere yönelik saldırıları ve artan jeopolitik riskler nedeniyle haftaya düşüşle başlarken, ABD’de faiz artırımı beklentileri de piyasalarda etkili oluyor.
Küresel piyasalar, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nın (CENTCOM) İran’ın ticari gemilere yönelik saldırılarına karşı başlattığı yeni operasyonlar ve artan jeopolitik riskler nedeniyle haftaya satış baskısıyla başladı. CENTCOM’un, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki saldırı kapasitesini zayıflatma hedefiyle yoğunlaştırdığı operasyonlar, Orta Doğu’daki gerilimi tırmandırarak küresel piyasalarda risk algısını yükseltti.
İran’ın ABD’nin askeri hamlelerine misilleme olarak Körfez ülkelerine yönelik saldırılarını artırması, petrol fiyatlarında yükselişe neden oldu. Bu durum, tahvil piyasasında satış baskısını artırırken, borsalarda da düşüş eğilimini tetikledi. Hafta boyunca Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler, çatışmaların seyri ve petrol fiyatları piyasaların ana gündem maddesi olacak.
Jeopolitik gelişmelerin yanı sıra, para piyasalarında ABD Merkez Bankası’nın (Fed) eylül ayında faiz artırımına gideceğine dair beklentiler güçleniyor. Fed’in Para Politikası Raporu’nda, Orta Doğu’daki çatışmalardan kaynaklanan belirsizliğe rağmen ekonomik faaliyetin sağlam bir hızda genişlediği belirtildi. Raporda, gümrük vergisi artışları, Orta Doğu’daki çatışmaların enerji maliyetlerini yükseltmesi ve yapay zeka odaklı talep artışının enflasyondaki yükselişte etkili olduğu vurgulandı.
Bu hafta Fed Başkanı Kevin Warsh’un Kongre sunumları ve ABD’den gelecek enflasyon verileri piyasaların yakın takibinde olacak. Yatırımcılar ayrıca bilanço sezonuna da odaklanırken, şirketlerin güçlü bilançoları piyasalardaki risk iştahını artırabilir.
İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatma ve gemilere müdahale sinyallerinin ardından Brent petrolün varil fiyatı yüzde 4,1 artışla 79,1 dolara ulaştı. Yükselen petrol fiyatları enflasyon endişelerini artırarak merkez bankalarına yönelik şahin duruş beklentilerini pekiştiriyor. Bu durum, tahvil faizlerini ve dolar endeksini yükseltirken, altın fiyatları üzerinde baskı oluşturuyor. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,59’a, dolar endeksi ise 101,1 seviyesine çıktı. Altının onsu ise 4.055 dolardan işlem görüyor.
Cuma günü New York borsası pozitif bir kapanış yapmıştı. Nasdaq’da işlem görmeye başlayan SK Hynix hisseleri, listelenme fiyatının üzerine çıkarak yaklaşık yüzde 13 değer kazandı. Nvidia ve Meta hisselerindeki artışlar da piyasalara olumlu katkı sağladı. Ancak bu hafta ABD’de endeks vadeli kontratları güne düşüşle başladı.
Avrupa borsaları, ABD ve İran arasındaki görüşmelere dair haber akışıyla cuma günü iyimser bir seyir izlemişti. easyJet hisseleri, Apollo’nun satın alma teklifiyle yüzde 14,3 yükseldi. Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) faiz kararı öncesinde beklentiler faiz artırımı yönünde yoğunlaşıyor. Almanya’da haziran ayı enflasyonu yüzde 2,3’e geriledi. Bu gelişmelerle İngiltere, Fransa ve İtalya borsaları yükselirken, Almanya borsası hafif değer kaybetti. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne karışık başladı.
Asya piyasaları ise artan jeopolitik riskler ve teknoloji şirketlerindeki sert düşüşler nedeniyle haftaya sert satışlarla girdi. Güney Kore’de SK Hynix ve Samsung Electronics hisseleri sırasıyla yüzde 13,4 ve 9,2 geriledi. Japonya, Güney Kore, Çin ve Hong Kong borsalarında önemli düşüşler kaydedildi.
Yurt içinde ise Borsa İstanbul (BIST) 100 endeksi cuma gününü yüzde 1,53’lük artışla 14.321,19 puandan tamamladı. Dolar/TL ise 46,9720 seviyesinden işlem görüyor. Analistler, yurt içinde ödemeler dengesi ve perakende satışlar, yurt dışında ise ABD federal bütçe dengesi verilerini takip edecek. Fitch Ratings’in Türkiye değerlendirmesi de bu hafta piyasaların gündeminde olacak.
