Günlük yaşamın koşturması, alarm sesiyle başlayıp son bulurken uykuya dalmak çoğu zaman zorlayıcı bir mücadeleye dönüşüyor. Bilgisayar mühendisi girişimci ise oluşturduğu çalar saat programı ile kullanıcıların gününü disipline etmesini sağlarken; imza attığı araştırmayla ortalama 08.00 olan uyanma saatiyle dünya genelinde 45. sırada konumlanan Türkiye’nin farklı bölgelerinden kullanıcılarının uyku alışkanlıklarını ortaya koydu.
İSTANBUL — Günün yoğun temposu içinde elektronik cihazlardan çıkan alarm sesi, pek çok insan için uykunun bitişiyle birlikte koşturmacanın habercisi haline geliyor. Öyle ki çocukların yaklaşık %75’i ve yetişkinlerin %70’i, alarm kurmak için yatak odalarında veya yataklarında daima elektronik cihazlar bulunduruyor. Ancak bu cihazlar uyku kalitemizi doğrudan etkilemekle kalmadığı gibi, bizi etkin bir şekilde uyandırmaya da yetmeyebiliyor. Bilgisayar mühendisi Burak Özdemir ise oluşturduğu çalar saat programı ile sabah uyanmak için verilen büyük mücadeleleri bitirirken, bu doğrultuda imza attığı online anketle, ortalama 08.00 olan uyanma saatiyle dünya genelinde 45. sırada konumlanan Türkiye’nin farklı bölgelerindeki kullanıcılarının uyku alışkanlıklarını ortaya koydu.
Uyku saatinin belirleyicisi: İş ve eğitim hayatı
%60’ından fazlasını 18 yaş altı bireylerin oluşturduğu bin 145 kullanıcısının katılımıyla gerçekleştirdiği ankete göre, yatmak için en çok 23:00-23:59 aralığının tercih edildiği kaydediliyor. Z kuşağı da en çok bu saatlerde uykuya giderken, çoğunlukla 07:00-07:59 aralığında uyanıyor. 18 yaş altı gruplar 22:00-22:59 aralığında yatağa giderken, güne başlamak konusunda bir üst jenerasyonun izini sürüyor.
Kurucusu Burak Özdemir, yaptıkları ankete dair şu değerlendirmede bulunuyor: “Uyku alışkanlıklarının yaş grupları ve bölgeler bazında farklılaştığını gözlemliyoruz. Veriler, 18 yaş altı grubun çoğunlukla daha erken saatlerde yatağa gittiğini, büyükşehirlerde ise gece yarısından sonraki saatlerde uyuma eğiliminin daha yaygın olduğunu gösteriyor. En dikkat çekici bulgu ise tüm gruplarda sabah 07:00-07:59 aralığının en yaygın kalkış saati olması. Bu da iş ve eğitim hayatının uyku düzenini şekillendirdiğine işaret ediyor.”
Büyükşehirler daha geç saatlerde uyuyor
Uyku alışkanlıklarının yaş grupları ve bölgeler bazında da değiştiğini gösteren anketten edinilen bulgular, Marmara Bölgesi’nde yaşayanların 00:00-00:59 aralığında uyumayı seçerek daha geç saatlere kadar ayakta olduğunu ortaya koyuyor. Doğu ve Güneydoğu Anadolu’dan ankete katılanların ise en erken 22.00, en geç ise 24.00’da uyuduğu görülüyor. Şehir bazında bakıldığında da özellikle İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa gibi büyükşehirlerde gece yarısından sonra yatma eğiliminin daha yüksek olduğunu vurgulayan Burak Özdemir,
“Yüzümüzü Doğu’ya doğru döndükçe, vatandaşlarımızın güne daha erken saatlerde başladığını görüyoruz. Bu da bize aslında uyku düzenimizde bölgesel kabullerin etkili olduğunu; iş ve eğitim hayatımızın yanı sıra, havanın aydınlanma saatlerinin bile uyku düzenimizdeki hakimiyetini ortaya koyuyor. Online Alarm Kur olarak biz de, farklı yaş gruplarının ve bölgelerin uyku düzenlerini anlamaya odaklandık. Bu sayede platformumuzda daha kişiselleştirilebilir çözümler geliştirebileceğiz” dedi.
“Kullanıcılarımız, yatarken gözlerini huzurla kapayabiliyor”
Platformlarının hikayesinin kendi öğrencilik yıllarına dayandığını belirten Kurucusu Burak Özdemir, “Her şey yıllar öncesine, sabah uyanmak için büyük mücadeleler verdiğim öğrencilik dönemlerime dayanıyor. Bu problemime çare bulmak adına da çok farklı alarm türleri denedim. Ancak maalesef bu deneyimler çoğu zaman başarısızlıkla ve kaçırılmış etkinliklere bir yenisinin eklenmesiyle sonuçlandı. Bir bilgisayar mühendisi olarak, kendi çalar saat programımı oluşturmaya karar verdim. Tamamen ücretsiz ve birçok farklı seçeneğe sahip olan bu program, kullanıcılarının da gözlerini gönül rahatlığıyla kapatmasına olanak tanıyor” ifadelerini kullanarak sözlerini şöyle sonlandırdı:
“Kullanıcılarımızın uyku düzenini daha iyi anlamak adına internet sitemizden gerçekleştirdiğimiz anketle topluluğumuzun nabzını tuttuk. Katılımcılarımızın neredeyse %51’ini erkekler, %40’ına yakınını ise kadınlar oluşturuyor. Cinsiyetini belirtmeyen yaklaşık %10’luk kesimin haricindeki bu demografik dağılım, bize aslında cinsiyetler arasında uyku düzeninin çok büyük farklar içermediğini gösteriyor. Öte yandan katılımcılarımızın çoğunun İstanbul, Ankara, İzmir, Kocaeli, Bursa, Konya’dan olması da, alarma en çok ihtiyaç duyan kitlenin kalabalık şehirlerde yaşayanlar olduğunu gösteriyor. Elbette bunun trafik, işyeri ya da okula uzaklık gibi etkenlerden kaynaklandığını biliyoruz. Tam da bu yüzden, platformumuzda daha özelleştirilebilir çözümler sunmak için çalışmaya devam ediyor, farklı yaşam biçimlerine hitap edecek sistemler geliştirmeye odaklanıyoruz.”
